KinhTrong.comKính Trọng
Thư cảm ơn thầy cô

Thư cảm ơn giảng viên hướng dẫn luận văn, khoá luận: cách viết và thư mẫu

Thư cảm ơn thầy cô hướng dẫn khoá luận, luận văn sau khi bảo vệ: bố cục, thư mẫu trọn vẹn, cách nói về góp ý khó nghe và khác biệt với trang lời cảm ơn trong luận văn.

A young Vietnamese woman in a graduation gown hands a folded blank card to an older professor in a quiet university corridor, medium shot from the side, cool morning light

Thư cảm ơn giảng viên hướng dẫn luận văn hay khoá luận nên gửi sau khi bảo vệ, nói rõ những lần góp ý cụ thể đã làm đề tài tốt lên, và cho thầy cô biết bạn sẽ mang điều gì theo. Nó khác hẳn trang "Lời cảm ơn" in trong cuốn luận văn: trang in là văn bản trang trọng cho hội đồng và người đọc sau này, còn thư là lời riêng gửi một người.

Người hướng dẫn thường đã đọc bản thảo của bạn năm bảy lần, sửa từng chữ, trả lời tin nhắn lúc khuya. Họ ít khi nghe học trò nói điều đó đã có ý nghĩa ra sao. Bài này đưa ra bố cục, một thư mẫu trọn vẹn của sinh viên vừa bảo vệ khoá luận, các đoạn thay thế cho học viên cao học và nghiên cứu sinh, cùng những lỗi làm thư thành khách sáo.

Thư riêng và trang "Lời cảm ơn" trong luận văn khác nhau thế nào

Nhiều người viết thư bằng cách chép lại trang lời cảm ơn trong luận văn, và lá thư lập tức thành công văn. Hai thứ này có mục đích khác nhau:

Trang lời cảm ơn in trong luận vănThư riêng gửi người hướng dẫn
Người đọcHội đồng, thư viện, người đọc sau nhiều nămMột mình thầy cô
GiọngTrang trọng, ngôi thứ ba, đầy đủ học hàm học vịLễ phép nhưng ấm, xưng em với thầy cô
Nội dungCảm ơn nhiều người: khoa, cơ quan, gia đìnhChỉ nói về người hướng dẫn
Chi tiếtChung, không kể chuyện riêngKể đúng lần góp ý, buổi gặp, câu nói
Thời điểmNộp cùng luận văn, trước bảo vệSau bảo vệ, khi đã có kết quả
Độ dàiNửa trang tới một trang300–500 chữ

Vì vậy, đừng mở thư bằng "Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.TS…". Thư gửi riêng thì gọi "Thầy kính mến" hay "Cô kính mến" như bạn vẫn gọi trong các buổi gặp. Học vị đã ghi trên phong bì hay tiêu đề email là đủ.

Bố cục bốn đoạn cho thư cảm ơn người hướng dẫn

Đoạn một: báo kết quả và lý do viết. Bạn đã bảo vệ hôm nào, kết quả ra sao, và bạn muốn viết riêng vì lời cảm ơn trong buổi bảo vệ quá ngắn. Thầy cô có thể đã dự buổi bảo vệ, nhưng vẫn vui khi nghe học trò nói lại.

Đoạn hai: một góp ý đã thay đổi đề tài. Đây là phần quan trọng nhất. Chọn một lần góp ý cụ thể: thầy bắt bỏ một chương, cô gợi ý đổi cách lấy mẫu, thầy bảo viết lại phần tổng quan vì "đang kể chứ chưa phân tích". Nói rõ lúc đó bạn nghĩ gì, và giờ bạn thấy nó đúng ra sao.

Đoạn ba: điều bạn mang theo ngoài đề tài. Cách đặt câu hỏi nghiên cứu, cách đọc tài liệu, thói quen ghi chép, hay đơn giản là cách thầy cô xử lý khi số liệu không như mong đợi. Thứ mang theo được thường quý hơn chính đề tài.

Đoạn bốn: lời chúc và lời ngỏ. Chúc sức khoẻ, chúc các nhóm học trò sau. Thêm một lời ngỏ: bạn sẽ báo tin nếu bài báo được đăng, hoặc bạn sẵn lòng chia sẻ kinh nghiệm với khoá sau nếu thầy cô cần.

Thư mẫu trọn vẹn: sinh viên gửi cô hướng dẫn khoá luận

Thư dưới đây viết theo giọng một sinh viên năm cuối, bảo vệ khoá luận về hành vi tiêu dùng, gửi qua email cho cô hướng dẫn. Tên và chi tiết là giả định.

Cô Lan kính mến,

Chiều thứ Sáu vừa rồi em đã bảo vệ xong khoá luận, hội đồng cho em sửa thêm hai chỗ nhỏ ở phần phụ lục. Trong buổi bảo vệ em chỉ kịp nói một câu cảm ơn cô rất vội, nên em xin viết thư này để nói cho trọn.

Em vẫn nhớ buổi gặp cô lần thứ ba, khi em mang tới bảng hỏi đã in sẵn hai trăm bản. Cô đọc chừng năm phút rồi hỏi: "Câu số bảy, nếu em là người được hỏi, em có trả lời thật không?" Em đứng im. Câu đó hỏi về thu nhập, và chính em cũng sẽ nói dối. Tối hôm ấy em bỏ hai trăm bản in, sửa lại gần nửa bảng hỏi. Em đã tiếc tiền in mất mấy ngày, nhưng tới lúc phân tích số liệu em mới hiểu cô đã cứu em khỏi một chương kết quả không dùng được.

Có những lần góp ý của cô làm em nản thật. Bản thảo chương hai cô trả lại với gần như trang nào cũng có chữ đỏ, bên lề ghi "đang tóm tắt, chưa so sánh". Em mất hai tuần để hiểu khác nhau ở đâu. Giờ đọc bài báo nào em cũng tự hỏi tác giả đang tóm tắt hay đang so sánh.

Em cũng xin lỗi cô vì đã có lúc nộp bản thảo muộn sát hạn, khiến cô phải đọc trong cuối tuần. Em biết cô hướng dẫn cùng lúc sáu bạn, mà chưa lần nào cô trả bản thảo cho em quá ba ngày.

Tháng sau em bắt đầu đi làm ở một công ty nghiên cứu thị trường. Nếu khoá sau có bạn nào làm đề tài gần với em, em rất sẵn lòng chia sẻ bộ số liệu và những chỗ em đã vấp. Em chúc cô nhiều sức khoẻ và mong cô có một kỳ nghỉ hè thật trọn, không phải đọc bản thảo nào.

Em học trò của cô,
Phương Thảo
Sinh viên lớp kinh doanh, khoá 2022

Thư khoảng bốn trăm sáu mươi chữ. Đáng chú ý là người viết kể cả lần mình nản, và câu "tóm tắt hay so sánh" được nhắc lại như một thứ mang theo. Người hướng dẫn đọc thấy góp ý khó nghe của mình có kết quả, đó là lời cảm ơn rõ nhất.

Biến thể cho học viên cao học, nghiên cứu sinh và đồ án kỹ thuật

Mỗi bậc học có quan hệ với người hướng dẫn khác nhau. Các đoạn dưới đây thay cho phần thân của thư mẫu:

  • Học viên cao học vừa đi làm vừa học. Em biết mình là học viên khó hướng dẫn, vì chỉ gặp thầy được buổi tối và cuối tuần. Thầy chưa bao giờ phàn nàn, còn chủ động hẹn em sáng Chủ nhật ở thư viện. Những buổi sáng ấy em vừa sửa luận văn vừa học được cách làm việc của một người nghiên cứu thật.
  • Nghiên cứu sinh sau nhiều năm. Năm năm là quãng thời gian dài hơn cả một khoá đại học. Có năm em gần như bỏ cuộc, và cô là người duy nhất không hỏi bao giờ em bảo vệ, chỉ hỏi em có ổn không. Luận án này có tên em trên bìa, nhưng em biết nó mang dấu tay của cô ở từng chương.
  • Đồ án tốt nghiệp ngành kỹ thuật. Thầy là người bảo em làm lại mạch điều khiển lần thứ tư khi chỉ còn ba tuần. Lúc đó em nghĩ thầy khắt khe quá. Hôm bảo vệ, hội đồng hỏi đúng vào phần đó, và em trả lời được vì đã làm lại tới bốn lần.

Với nghiên cứu sinh, thư có thể dài hơn, tới sáu bảy trăm chữ, vì quan hệ kéo dài nhiều năm. Nhưng nguyên tắc vẫn vậy: kể việc cụ thể, không liệt kê công lao.

Gửi thư thế nào: email, thư tay hay nói trực tiếp

Mỗi cách có chỗ hợp. Làm theo trình tự sau là ổn cho phần lớn trường hợp:

  1. Ngay sau buổi bảo vệ: cảm ơn trực tiếp vài câu, ngắn, đứng trước mặt thầy cô. Không cần chuẩn bị, chỉ cần nhìn thẳng và nói thật.
  2. Trong vòng một tuần: gửi thư. Nếu bạn và thầy cô vẫn liên lạc chủ yếu qua email, gửi email với tiêu đề rõ ràng, chẳng hạn "Em Thảo, khoá 2022: thư cảm ơn cô sau buổi bảo vệ". Nếu còn gặp ở khoa, thư tay đặt trong phong bì để lại phòng bộ môn.
  3. Khi nộp bản luận văn hoàn chỉnh: gửi tặng thầy cô một bản, trang đầu viết tay một hai dòng đề tặng.
  4. Sau vài tháng: báo tin khi bạn có việc làm, khi bài báo được nhận đăng, khi bạn dùng điều thầy cô dạy vào công việc. Một tin nhắn ngắn kiểu này có khi quý hơn cả lá thư đầu.

Không nên kèm quà có giá trị trong thư cảm ơn người hướng dẫn, nhất là khi kết quả chưa chính thức. Một bản luận văn có đề tặng, một tấm ảnh chụp hôm bảo vệ, hoặc đơn giản một bó hoa nhỏ là đủ và không làm ai khó xử.

Nói về những lần góp ý khó nghe mà không thành trách móc

Kể cảm xúc lúc đó bằng một câu, không hơn. Viết "em đã nản mất mấy hôm" là đủ thật. Kể lể nửa trang về những đêm thức trắng sẽ khiến lá thư nghe như lời trách khéo, dù bạn không có ý ấy.

Đặt kết quả ngay sau khó khăn. Câu tiếp theo phải là điều bạn hiểu ra hoặc làm được nhờ lần góp ý ấy. Thứ tự khó trước, kết quả sau giúp người đọc thấy góp ý của mình có ích.

Dùng lại đúng lời thầy cô đã ghi. Nếu thầy cô có ghi một câu bên lề bản thảo, chép lại nguyên câu đó. Người hướng dẫn thường không nhớ mình đã viết gì, và sẽ rất bất ngờ khi thấy học trò còn giữ.

Tránh đùa về sự khắt khe. Câu như "cô đúng là người khó tính nhất khoa" có thể vui khi nói với bạn bè, nhưng trên giấy dễ bị hiểu sai. Đùa nhẹ về chính mình thì an toàn hơn: "em đã tiếc tiền in mất mấy ngày".

Nếu có bất đồng thật, đừng gói vào thư cảm ơn. Trường hợp hai bên từng không đồng ý về hướng đề tài và chưa giải quyết xong, thư cảm ơn chỉ nên nói về phần bạn biết ơn thật. Chuyện bất đồng cần một cuộc gặp riêng, không phải một đoạn thư.

Câu khách sáo và câu thật trong thư cảm ơn người hướng dẫn

Thư cảm ơn người hướng dẫn hay bị kéo về giọng văn bản hành chính. Bảng dưới đây đặt cạnh nhau câu khách sáo và câu nói cùng ý mà thật hơn:

Câu khách sáoCâu thật hơn
"Thầy đã tận tình chỉ bảo, truyền đạt kiến thức quý báu.""Thầy bắt em viết lại phần tổng quan ba lần, và lần thứ ba em mới hiểu mình đang làm gì."
"Em xin gửi lời tri ân sâu sắc nhất.""Em muốn cảm ơn cô cho trọn, vì hôm bảo vệ em nói vội quá."
"Nhờ sự hướng dẫn của cô, em đã hoàn thành khoá luận.""Không có câu hỏi về câu số bảy, chương kết quả của em đã không dùng được."
"Kính chúc thầy dồi dào sức khoẻ, thành công trong sự nghiệp.""Em chúc thầy một kỳ nghỉ hè không phải đọc bản thảo nào."
"Em hứa sẽ không phụ lòng thầy.""Em sẽ báo thầy khi bài báo được nhận."

Câu bên trái không sai, nhưng ai cũng viết được, cho bất kỳ người hướng dẫn nào. Câu bên phải chỉ đúng với một người. Mỗi lá thư cần ít nhất hai câu kiểu bên phải.

Câu hỏi thường gặp

Nên gửi thư cảm ơn giảng viên hướng dẫn trước hay sau khi bảo vệ?

Sau khi bảo vệ. Gửi trước dễ bị hiểu là có ý tác động tới kết quả, dù bạn không nghĩ vậy. Trong tuần đầu sau buổi bảo vệ là thời điểm hợp nhất.

Có thể dùng lại trang lời cảm ơn trong luận văn làm thư không?

Không nên. Trang lời cảm ơn viết cho hội đồng và người đọc sau này, giọng trang trọng và chung. Thư riêng cần chi tiết riêng, giọng gần hơn. Bạn có thể giữ một câu từ trang lời cảm ơn, nhưng phần còn lại nên viết mới.

Kết quả bảo vệ không cao thì có nên gửi thư cảm ơn không?

Vẫn nên. Người hướng dẫn đã bỏ công sức bất kể kết quả. Bạn cứ nói thẳng rằng kết quả chưa như mong muốn và điều đó là phần trách nhiệm của bạn, rồi cảm ơn những gì đã học được.

Có người đồng hướng dẫn thì viết chung hay viết riêng?

Viết riêng cho từng người, vì mỗi người góp phần khác nhau. Nếu ngại, viết một email gửi cả hai nhưng có đoạn riêng nói về từng người, gọi tên rõ ràng.

Thư cảm ơn người hướng dẫn có nên xưng em không, dù mình đã lớn tuổi?

Có. Trong quan hệ thầy trò, học viên cao học hay nghiên cứu sinh lớn tuổi vẫn thường xưng em với người hướng dẫn. Nếu hai bên đã quen gọi khác, cứ giữ cách gọi quen thuộc ấy.

Có nên gửi kèm bản luận văn khi viết thư cảm ơn không?

Nên, nếu bạn đã có bản hoàn chỉnh sau khi sửa theo ý hội đồng. Viết tay một hai dòng đề tặng ở trang đầu. Đây là món quà hợp lẽ và người hướng dẫn thường giữ trên giá sách nhiều năm.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138