KinhTrong.comKính Trọng
Phát biểu và hoạt động tri ân 20/11

Phát biểu của sinh viên đại diện khoa ngày 20/11: mẫu bài nói và biến thể theo ngành

Bài phát biểu mẫu của sinh viên đại diện khoa trong lễ 20/11, khoảng 3 phút, giọng chững chạc, kèm biến thể theo ngành học, năm học và cách luyện nói ở hội trường.

A Vietnamese university student in a neat blazer stands at a wooden lectern in a large lecture hall, shot from the back row, lecturers blurred in front, cool daylight from tall windows

Bài phát biểu của sinh viên đại diện khoa ngày 20/11 nên dài khoảng ba phút, giọng chững chạc của người đã lớn, cảm ơn giảng viên vì cách nghĩ và cách làm nghề mình học được, chứ không chỉ vì kiến thức. Giảng viên ít được nghe lời cảm ơn hơn giáo viên phổ thông, nên một lời tri ân có chi tiết thật ở giảng đường thường làm cả hội trường lặng đi.

Dưới đây là bài mẫu trọn vẹn của một sinh viên năm ba, các câu thay theo ngành học và theo năm học, cách gom chuyện từ cả khoa trong vài ngày, và những lỗi làm bài nói của sinh viên nghe như bài thuyết trình môn học.

Bài mẫu trọn vẹn của sinh viên năm ba

Kính thưa các thầy cô trong Ban chủ nhiệm khoa, thưa các thầy cô giảng viên, thân chào các bạn sinh viên!

Em là Phương Linh, sinh viên năm ba. Hôm nay em được các bạn tin tưởng gửi lời cảm ơn đến thầy cô nhân ngày Nhà giáo Việt Nam. Em xin nói thật là em đã viết bài này bốn lần, vì lần nào đọc lại cũng thấy mình đang viết như một bài luận, mà thầy cô đã chấm quá nhiều bài luận của chúng em rồi.

Lên đại học, chúng em không còn cô chủ nhiệm đứng ở cửa lớp mỗi sáng. Không ai nhắc làm bài, không ai gọi điện cho bố mẹ khi chúng em nghỉ học. Có lúc chúng em tưởng mình đã tự lớn. Nhưng nhìn lại ba năm, chúng em nhận ra thầy cô vẫn ở đó, chỉ là theo cách lặng lẽ hơn.

Thầy cô ở đó trong những email trả lời lúc gần nửa đêm, khi chúng em hỏi một câu đáng lẽ đã phải tự tìm ra. Ở trong những trang bản thảo đề tài nghiên cứu khoa học được trả lại với nét bút chì kín lề, kèm một dòng: “Ý hay, nhưng em chưa chứng minh được.” Ở trong buổi thực tế năm thứ hai, khi cả nhóm làm hỏng mẫu thí nghiệm, thầy không trách, chỉ bảo cả nhóm ngồi xuống viết lại từng bước đã làm, tìm xem sai ở đâu. Hôm ấy chúng em về muộn hai tiếng, và học được cách nhìn lỗi của chính mình mà không đổ cho ai.

Thầy cô dạy chúng em kiến thức, điều đó chắc ai cũng biết. Nhưng điều chúng em mang theo lâu hơn là cách thầy cô làm nghề: chuẩn bị kỹ trước mỗi buổi, nói “thầy không biết, để thầy tìm hiểu thêm” khi gặp câu hỏi khó, và đối xử với sinh viên như những người đồng nghiệp tương lai.

Chúng em cũng xin lỗi thầy cô vì những buổi học sáng thứ Hai vắng một nửa lớp, những bài nộp vào phút cuối cùng của hạn chót. Năm nay, chúng em hứa sẽ đến lớp đầy đủ hơn và đặt câu hỏi nhiều hơn, vì chúng em hiểu một giảng đường im lặng làm thầy cô mệt hơn một giảng đường ồn ào.

Thay mặt sinh viên toàn khoa, em kính chúc các thầy cô luôn mạnh khỏe, có thêm thời gian cho gia đình và cho những công trình thầy cô đang theo đuổi. Chúng em cảm ơn thầy cô. Em xin hết ạ.

Khác gì bài phát biểu của học sinh phổ thông

Người nghe là người làm nghề. Giảng viên vừa dạy vừa nghiên cứu, nhiều người còn làm việc ngoài trường. Lời cảm ơn chạm được họ là lời nhận ra cách họ làm nghề, không chỉ nhắc chuyện “thầy cô vất vả”.

Bớt hình ảnh gia đình. Ví giảng viên như “cha mẹ thứ hai” hợp với học sinh nhỏ, sang đại học nghe gượng. Thay bằng hình ảnh người dẫn đường, người làm nghề đi trước.

Được phép hóm hỉnh một chút. Câu “em đã viết bài này bốn lần” làm hội trường cười nhẹ và thấy người nói thật. Sinh viên đủ lớn để đùa về chính mình, miễn không đùa về thầy cô.

Lời hứa của người trưởng thành. Không hứa “học tập thật tốt”, mà hứa việc cụ thể như đi học đầy đủ, nộp bài đúng hạn, đặt câu hỏi trong giờ. Thầy cô sẽ nhớ và nhắc lại.

Chào đúng thứ tự của khoa. Ban chủ nhiệm khoa, các thầy cô giảng viên, rồi đến sinh viên. Nếu lễ cấp trường có lãnh đạo trường dự, hỏi ban tổ chức thứ tự chào trước khi viết.

Thay một đoạn theo ngành học

Đoạn kể chuyện ở giữa nên mang mùi của ngành mình. Vài câu gợi ý để bạn thay vào đúng chỗ “buổi thực tế năm thứ hai”:

NgànhChi tiết nên đưa vàoCâu gợi ý
Y, Dược, Điều dưỡngBuổi đi lâm sàng đầu tiên, cách thầy cô nói chuyện với người bệnhChúng em học được cách hỏi bệnh từ việc nhìn cô ngồi xuống ngang tầm người bệnh trước khi nói.
Sư phạmĐợt kiến tập, tiết dạy thử đầu tiênĐứng lớp lần đầu, run đến mức cầm phấn rơi, em mới hiểu một tiết dạy của thầy cô đã phải chuẩn bị bao nhiêu.
Kỹ thuật, Công nghệPhòng thí nghiệm, đồ án, lỗi kỹ thuậtThầy để chúng em chạy hỏng mạch ba lần rồi mới chỉ chỗ sai, vì thầy bảo sai tự tìm thì nhớ lâu.
Kinh tế, LuậtPhiên tòa giả định, bài tình huốngCô bắt chúng em đứng về phía mình không đồng tình, và nhờ thế chúng em biết nghe người khác.
Nghệ thuậtBuổi sửa bài, buổi diễn tậpThầy không sửa bài của em, thầy chỉ hỏi em muốn người xem cảm thấy gì.

Sinh viên sư phạm có thêm một tầng ý: chính mình sắp thành giáo viên. Một câu ở cuối bài như “Mai này đứng lớp, chúng em mong được làm thầy cô theo cách thầy cô đã làm với chúng em” là đủ, đừng kéo dài thành lời thề nghề.

Biến thể theo năm học của người nói

Năm học của người đại diện quyết định giọng bài. Ba bản thay cho đoạn mở đầu thân bài:

  • Sinh viên năm nhất: Mới ba tháng ở giảng đường, chúng em vẫn còn lạc đường tìm phòng học. Nhưng chúng em đã kịp nhớ giọng cô giảng buổi đầu tiên, khi cô nói: “Ở đây không ai điểm danh hộ các em, kể cả chính các em.”
  • Sinh viên năm cuối: Đây là lễ 20/11 cuối cùng chúng em dự với tư cách sinh viên. Mấy tháng nữa ra trường, chúng em sẽ có sếp, có đồng nghiệp, nhưng người đầu tiên dạy chúng em làm nghề vẫn là thầy cô ngồi đây.
  • Học viên cao học: Chúng em đã đi làm, có người đã có con. Quay lại giảng đường ở tuổi này, chúng em biết ơn thầy cô vì đã kiên nhẫn với những học viên đến lớp sau một ngày làm việc mệt nhoài.

Mỗi bản chỉ khoảng ba bốn câu, giữ nguyên phần còn lại của bài mẫu. Nếu lễ có nhiều sinh viên phát biểu từ các khóa khác nhau, mỗi người nhận một góc để không trùng ý.

Câu sáo trong bài của sinh viên và câu nên thay

Sinh viên viết quen văn nghị luận nên dễ trượt sang lối nói chung chung. Soát bài theo bảng này trước khi in:

Câu hay gặpThay bằng
Thầy cô đã truyền cho chúng em ngọn lửa đam mê.Cô cho chúng em xem lại bài báo đầu tiên cô viết hồi còn là nghiên cứu sinh, sai cũng nhiều như bài của chúng em.
Thầy cô là những người lái đò tận tụy.Thầy giữ giờ tiếp sinh viên chiều thứ Năm suốt bốn năm, kể cả tuần thầy đang ốm.
Chúng em xin hứa sẽ không ngừng phấn đấu.Năm nay chúng em hứa nộp đề cương đúng hạn và không xin lùi lịch bảo vệ.
Kính chúc thầy cô dồi dào sức khỏe, gặt hái nhiều thành công.Chúng em chúc thầy cô có những buổi chiều không phải trả lời email của chúng em.

Câu bên phải dài hơn nhưng có người, có việc, có thời gian. Giảng viên đọc nhiều văn bản nên nhận ra câu sáo rất nhanh; một câu thật đổi được cả không khí hội trường.

Gom chuyện của cả khoa trong ba ngày

Đại diện khoa không thể chỉ kể chuyện lớp mình. Cách lấy chất liệu từ nhiều lớp mà không tốn công:

  1. Ngày đầu, nhờ lớp trưởng mỗi khóa hỏi lớp mình một câu: “Giảng viên nào từng làm một việc nhỏ khiến bạn nhớ?” Thu lại câu trả lời nguyên văn.
  2. Ngày thứ hai, xếp chuyện theo nhóm: chuyện ở lớp, ở phòng thí nghiệm hoặc đi thực tế, chuyện ngoài giờ như email, tin nhắn. Chọn mỗi nhóm một chuyện tiêu biểu.
  3. Bỏ tên giảng viên trong chuyện, trừ khi đã hỏi được người đó. Giữ chi tiết: thời gian, việc làm, câu nói.
  4. Ghép vào khung bài mẫu, đọc to, bấm giờ. Quá bốn phút thì bỏ bớt một chuyện, đừng cắt từng câu cho ngắn.
  5. Ngày thứ ba, gửi bài cho thầy cô phụ trách công tác sinh viên duyệt, nhờ góp ý phần chào và thứ tự chương trình.

Luyện nói ở hội trường và lỗi hay gặp

Phát biểu không phải thuyết trình. Sinh viên quen đứng cạnh màn chiếu, nói theo gạch đầu dòng. Lời tri ân thì không cần trình chiếu, nói chậm hơn thuyết trình, ngắt ở cuối mỗi đoạn.

Đừng đọc trên điện thoại hay máy tính bảng. Ánh màn hình hắt lên mặt, tay vuốt liên tục, trông như đang nhắn tin. In hai tờ giấy cỡ chữ lớn.

Đứng sau bục thì đừng bám bục. Đặt giấy lên bục, tay để nhẹ hai bên. Chỉnh micro trước khi nói, cách miệng khoảng một gang tay.

Lỗi: dùng thuật ngữ chuyên ngành để tỏ ra nghiêm túc. Giảng viên các bộ môn khác cùng ngồi nghe. Kể chuyện bằng lời thường, chỉ giữ một hai từ đặc trưng của ngành.

Lỗi: nói thay cả trường. Đại diện khoa nói cho khoa mình. Câu “thay mặt toàn thể sinh viên nhà trường” chỉ dùng khi bạn thật sự được giao vai đó.

Tập trước một người khó tính. Đọc cho một bạn hay góp ý thẳng nghe, nhờ bạn đánh dấu câu nào nghe như văn mẫu. Sửa đúng những câu đó.

Câu hỏi thường gặp

Sinh viên đại diện khoa phát biểu ngày 20/11 nên dài bao lâu?

Khoảng ba phút, chừng 450 tiếng. Lễ ở khoa thường có thêm phần văn nghệ và phát biểu của Ban chủ nhiệm khoa, nên bài của sinh viên ngắn gọn sẽ được ghi nhận hơn.

Sinh viên xưng hô với giảng viên thế nào trong bài?

Xưng “em” với thầy cô, “chúng em” khi nói thay tập thể, gọi người nghe là “các thầy cô”. Không nên xưng “chúng mình” trong phần nói với thầy cô, chỉ dùng khi quay sang nói với các bạn sinh viên.

Có nên nhắc tên một giảng viên cụ thể không?

Nên hỏi trước. Nhiều giảng viên ngại được nêu tên trước đồng nghiệp. Nếu không hỏi kịp, kể chuyện mà không nêu tên, người trong cuộc vẫn nhận ra và thường cảm động hơn.

Bài phát biểu của sinh viên có được hài hước không?

Được, ở mức nhẹ và tự giễu về chính sinh viên, như chuyện nộp bài sát hạn chót. Không đùa về thói quen hay ngoại hình của giảng viên, kể cả khi cả lớp vẫn hay nhắc.

Sinh viên năm nhất được chọn đại diện thì nói gì khi chưa có nhiều kỷ niệm?

Nói về những tuần đầu ở giảng đường: buổi học đầu tiên, một câu giảng viên dặn, cảm giác lạc lõng được ai đó giúp. Chuyện mới vài tháng nhưng thật thì vẫn đủ sức chạm.

Có cần chuẩn bị bản tiếng Anh nếu khoa có giảng viên nước ngoài?

Không bắt buộc. Nên thêm một câu cảm ơn ngắn bằng tiếng Anh ở cuối, hoặc nhờ ban tổ chức in sẵn bản dịch. Bài chính vẫn nên bằng tiếng Việt cho tự nhiên.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138